Thị trường lao động tháng 2 năm 2013

Cần Thơ, ngày 04 tháng 02 năm 2013

BÁO CÁO

Phân tích thị trường lao động tháng 01/2013  và dự báo

cung-cầu nhân lực tháng 02/2013

Trong tháng 01/2013, Trung tâm Giới thiệu việc làm thuộc Sở Lao động Thương binh và Xã hội thành phố Cần Thơ (Trung tâm) đã thực hiện khảo sát, cập nhật thông tin cung–cầu lao động từ các nguồn như Cổng thông tin việc làm Cần Thơ tại địa chỉ www.vieclamcantho.vn, từ các phiên giao dịch việc làm chuyên đề, từ thông tin đăng tuyển và tìm việc trên báo, đài và các phương tiện thông tin đại chúng trên địa bàn thành phố Cần Thơ, của 309 doanh nghiệp với tổng số 5.138 nhu cầu tuyển dụng lao động, và thu thập thông tin của hơn 4.416 người tìm việc tại thành phố Cần Thơ. Qua đó, Trung tâm tổng hợp, phân tích tình hình thị trường lao động thành phố như sau:  

I. PHÂN TÍCH CUNG-CẦU NHÂN LỰC THÁNG 01/2013:

1. Tình hình chung:

          Thị trường tháng 01/2013 tuy đã nhộn nhịp hơn nhưng sức mua khá yếu do ảnh hưởng khó khăn của nền kinh tế và nhiều người lao động trông chờ lương, thưởng cuối năm. Dự kiến sức mua của thị trường sẽ tăng trong tuần đầu tháng 02 tới. Chỉ số giá tiêu dùng (CPI) tháng 01/2013 tăng 1,25% so với tháng 12/2012. Như vậy, sau một thời gian dài tương đối ổn định, CPI tháng đầu năm 2013 đã bắt đầu tăng cao hơn bởi chịu sự tác động mạnh của nhóm ngành dịch vụ y tế, thực phẩm ăn uống và may mặc do đây là thời điểm cận Tết Nguyên đán.

          Trong tháng 01/2013 tình hình kinh tế - xã hội của thành phố Cần Thơ có nhiều chuyển biến tích cực, các giải pháp ổn định giá cả thị trường, kiềm chế lạm phát, ổn định kinh tế tiếp tục phát huy và đạt kết quả tốt. Chỉ số phát triển sản xuất công nghiệp, thương mại - dịch vụ đạt mức tăng trưởng khá so với cùng kỳ; thành phố cũng đã thực hiện tốt việc cung ứng hàng hóa, điều tiết giá cả, không để xảy ra hiện tượng găm hàng, đầu cơ hay biến động bất thường về giá. Đồng thời thực hiện nhiều giải pháp tích cực về giải quyết việc làm, ổn định thu nhập cho người lao động đặc biệt là lao động nghèo từ đó đã góp phần giảm bớt khó khăn trong đời sống của nhân dân.

2. Tình hình cung-cầu nhân lực:

2.1. Về nhu cầu nhân lực:

Tình hình nhân lực thành phố Cần Thơ tháng 01/2013 có chỉ số tổng cầu nhân lực giảm 5,93% so với tháng 12/2012. Một số ngành nghề giảm mạnh trong tháng như: kiến trúc xây dựng, ngân hàng, dịch vụ, kinh doanh kinh tế,…

Sau thời gian phát triển mạnh và tuyển dụng ồ ạt của nhóm ngành ngân hàng, xây dựng trong năm 2012 thì vào tháng 01/2013 hai nhóm ngành này có xu hướng giảm. Nguyên nhân do đây là thời điểm cận Tết cổ truyền nên nhu cầu xây cất mới cuối năm gần như không còn mà thay vào đó là nhu cầu dọn dẹp và chỉnh trang nhà cửa nhưng nhìn chung lượng lao động cần tuyển mới cũng không nhiều.Trong các nhóm ngành giảm còn có một đại diện nữa là ngành dịch vụ, nhu cầu tuyển ngành này luôn tăng qua các quý II, III và IV đến đầu quý I/2013 bị chững lại bởi không phải ngành dịch vụ trong tháng 01/2013 kém sôi động mà lực lượng tuyển cho ngành này đã đủ và dần di vào ổn định chuẩn bị cho phục vụ tết. Cũng trong dịp này, nhu cầu về kinh doanh, mua sắm và bán lẻ hàng hóa tăng cao đột biến như nhóm ngành bán hàng và nhân lực phổ thông đều tăng kéo theo một lượng lớn lao động của xã hội tham gia vào các nhóm ngành này.

Một số ngành nghề có nhu cầu tuyển dụng nhân lực nhiều trong tháng như: bán hàng (23,43%); nhân lực phổ thông (11,79%); tư vấn (10,35%); kinh doanh kinh tế (7,28%); thủy, hải sản (7,86%); mỹ thuật, nghệ thuật (3,89%)…

Biểu đồ 1: Sáu ngành nghề có chỉ số cầu nhân lực nhiều nhất tháng 01/2013

          Trong tháng 01/2013, do nhu cầu tuyển dụng lao động thời vụ vào dịp tết hàng năm nên lao động nhân lực phổ thông trong tháng vẫn được ưa chuộng đăng tuyển với số lượng lớn và thường xuyên. Nhân lực phổ thông chiếm đến 73,41% tổng lượng nhân lực tuyển dụng trong tháng. Dự báo được nhu cầu này, cũng trong tháng 01/2013 Trung tâm giới thiệu việc làm thành phố Cần Thơ tiến hành tổ chức sàn giao dịch việc làm chuyên đề “Việc làm thời vụ Xuân Quý Tỵ dành cho đoàn viên, thanh niên” vào ngày 19/1/2013 nhận được sự tham gia ủng hộ nhiệt tình và đánh giá cao từ các doanh nghiệp và các tổ chức Đoàn, Hội Sinh viên. Thông qua đó, đã thu hút được 657 người đến đăng ký tìm việc và giới thiệu việc làm cho 289 người lao động.

          Nhu cầu tuyển dụng lao động trình độ sơ cấp, trung cấp tuy có giảm so với tháng 12/2012 nhưng vẫn chiếm tỷ trọng cao trong tổng cầu (16%), chủ yếu vào các ngành nghề như cơ khí chế tạo; điện-điện tử; tiếp thị, kỹ thuật ứng dụng,… Nhân lực trình độ cao đẳng-đại học giảm mạnh chiếm 7,86% vì đây là thời điểm các doanh nghiệp tập trung lo Tết nên không tuyển nhân lực trình độ cao.

Bảng 1: Cơ cấu tuyển dụng lao động theo trình độ nghề tháng 01/2013

Bảng 2: Bảng thống kê phân tích chỉ số cầu nhân lực theo ngành nghề

 trên địa bàn thành phố Cần Thơ tháng 1/2013

2.2. Về cung nhân lực:

Lượng cung nhân lực của thành phố trong tháng 01/2013 tăng 38,87% so với tháng 12/2012. Nhu cầu tìm việc nhiều nhất của tháng tập trung chủ yếu ở ngành bán hàng tết dịp cuối năm, bởi đây là mùa cao điểm cho việc mua sắm của người dân nên lượng cung nhân lực cho nhóm ngành này cũng tăng cao. Ngành dịch vụ có lượng cung tiếp tục tăng trong khi lượng cầu ngành này đã giảm như đã phân tích ở trên do đó nhận định sẽ có một lượng lao động đáng kể của ngành này sẽ không tìm được việc làm trong tháng 2 và tháng 3 tới.

Một số ngành nghề có nhu cầu tìm việc nhiều trong tháng như: Bán hàng (30,03%); dịch vụ (13,18%); nhân viên kế toán (8,90%); kinh doanh, kinh tế (7,40%); văn phòng thư ký (4,82%); nhân viên tiếp thị (4,76%)…

Biểu đồ 2: Sáu ngành nghề có chỉ số cung nhân lực nhiều nhất tháng 01/2013

 Tỷ lệ chất lượng nguồn nhân lực của tháng 01/2013 đã có nhiều thay đổi so với tháng 12/2012. Lực lượng lao động trình độ đại học, cao đẳng tìm việc có xu hướng giảm. Trong khi đó nhiều người lao động đang thiếu việc làm và gặp khó khăn trong xin việc lại nghiêng về việc làm mùa vụ và việc làm bán thời gian. Ngoài ra thị trường còn có thêm một lượng lớn học sinh, sinh viên xa nhà không có điều kiện về quê ăn Tết muốn ở lại tìm việc làm thời vụ, từ đó dẫn đến lực lượng lao động phổ thông tăng đột biến.

Bảng 3: Cơ cấu cung nguồn nhân lực theo trình độ nghề tháng 01/2013

2.3. Đánh giá về cung - cầu lao động:

Dựa vào biểu đồ chỉ số cung-cầu nhân lực tháng 01/2013 ta có thể nhận ra rằng lượng cung và cầu về nhân lực phổ thông điều tăng mạnh trong tháng, tuy nhiên cung vẫn thấp hơn so với cầu. Về nhân lực trình độ cao đẳng, đại học thì hoàn toàn trái ngược lượng cầu đang có xu hướng tuyển dụng giảm trong tháng, nhưng cung nhân lực trình độ này vẫn ở mức cao. Lao động trình độ trung cấp không quá nóng như nhóm nhân lực phổ thông nhưng chỉ số cầu cao-cung thấp, chứng tỏ các doanh nghiệp luôn quan tâm và ưu tiên tuyển dụng những lao động có trình độ chuyên môn nhất định. Đây cũng là một định hướng để các trường đào tạo bậc trung cấp chú ý về mặt quy hoạch về chuyên môn, chuyên ngành đào tạo để lượng học viên ra trường có thể đáp ứng tốt nhu cầu tuyển dụng của xã hội.

 Tình trạng một số ngành nghề bị chênh lệch và mất cân đối cung-cầu tiếp tục diễn ra:

           - Nhân viên kế toán: nhu cầu tuyển dụng nhân lực của ngành giảm mạnh so với tháng 12/2012 và chỉ đạt mức 1.17% trong tổng nhu cầu tuyển dụng của tháng 01/2013, trong khi lượng cung của ngành này (8.9%) cung vượt cầu. Dự báo trong thời gian tới lượng cầu tuyển dụng ở ngành này có xu hướng tăng ở bậc trung cấp kế toán nhưng vẫn không thể đáp ứng và giải quyết hết lực lượng lao động ngành này đang tìm việc trên thị trường.

           - Văn phòng, thư ký: chỉ số cầu của ngành trong tháng 01/2013 tăng lên so với 12/2012 nhưng chỉ số cung nhân lực lại giảm. Trên bình diện cơ cấu nhân lực thì nhu cầu tuyển dụng này chỉ yêu cầu trình độ trung cấp trong khi nguồn cung lớn nhất lại là người tìm việc trình độ đại học, tức là trong cùng ngành tồn tại cả hai hiện tượng đó là lệch pha nhau về cung-cầu và lệch cả về trình độ chuyên môn kỹ thuật đặt ra nhiều khó khăn trong kết nối việc làm và dự báo.

Biểu đồ 3: Chỉ số cung-cầu nhân lực theo trình độ trong tháng 01/2013

II. DỰ BÁO CUNG-CẦU NHÂN LỰC THÁNG 02/2013:

Trong thời gian tới, thành phố Cần Thơ quyết liệt triển khai thực hiện các giải pháp đã được Trung ương và lãnh đạo địa phương đề ra trong điều hành phát triển kinh tế - xã hội và thực hiện dự toán ngân sách năm 2013, tiếp tục tháo gỡ vướng mắc, giải quyết kịp thời khó khăn cho các doanh nghiệp, hỗ trợ cho doanh nghiệp nhằm duy trì và thúc đẩy phát triển sản xuất kinh doanh, khắc phục các tác động tiêu cực do thiếu hụt nguồn nhân lực sau Tết.

Dự kiến nhu cầu tuyển dụng của doanh nghiệp trong tháng 02/2013 là 5.450 lao động, trong đó lao động phổ thông và lao động trình độ trung cấp có nhu cầu tuyển dụng nhiều nhất. Cụ thể là cầu nhân lực trình độ trên đại học chiếm khoảng 0,03%; đại học, cao đẳng chiếm khoảng 17,5%; trung cấp, sơ cấp chiếm khoảng 24%; lao động phổ thông 58,47%; tập trung chủ yếu vào các ngành nghề như nhân viên kế toán, nhân lực phổ thông, bán hàng, kinh doanh-kinh tế, quản lý, trợ lý,…

Về nguồn cung nhân lực tháng 2/2013 có xu hướng giảm, đặc biệt số lượng cung trong nhóm ngành nhân lực phổ thông giảm đáng kể so với tháng 01/2013 do một lượng nhỏ lao động phổ thông về quê và không trở lại doanh nghiệp làm việc sau Tết, bên cạnh đó lượng lao động mùa vụ trong sinh viên cũng không còn nữa do đó dự báo khoảng thời gian sau Tết là thời điểm khó khăn về nhân lực đối với các ngành thâm dụng lao động trên địa bàn. Lao động ở một số ngành nghề sẽ có nhu cầu tìm việc cao trong tháng 02/213 như: dịch vụ, văn phòng, thư ký, công nghệ thông tin, kinh doanh kinh tế, nhân viên tiếp thị, ...

Qua đánh giá nêu trên, Trung tâm rút ra được những nhận định sau:

+ Thị trường lao động tháng 01/2013 như hàng năm chứng kiến sự lên ngôi của lực lượng lao động phổ thông ứng với việc làm thời vụ Tết. Từ đó, Trung tâm cần chủ động phối hợp với các trường, địa phương từ trước Tết từ 2-3 tháng để đáp ứng được cả nhu cầu tuyển dụng của doanh nghiệp lẫn nhu cầu của người tìm việc. 

+ Việc đào tạo phát triển nguồn cung nhân lực cần có sự hoạch định, quy hoạch đề án và thường xuyên cập nhật thông tin cung-cầu lao động trên địa bàn. Từ đó, Trung tâm cần chủ động thông tin cho các trường để có biện pháp điều chỉnh kịp thời trong quá trình đào tạo. 

+ Cần hỗ trợ các doanh nghiệp trong việc tiếp cận và nắm bắt thông tin thị trường lao động, giải quyết việc làm. Từ đó, Trung tâm sẽ thường xuyên đăng tải thông tin thị trường lao động trên Cổng thông tin việc làm Cần Thơ để các doanh nghiệp kịp thời nắm bắt./.